Hoe word je een stoïcijn? / Massimo Pigliucci

Ik wil dit boek ook lezen!

Ik kwam bij het Stoïcisme terecht toen ik de volgende talk van Tim Ferriss bekeek. Op dat moment worstelde ik met angsten en de meditatie ‘premeditatio malorum’ (een meditatie uit het Stoïcisme) hielp mij om rustiger en kalmer te worden.

Na deze meditatie die enorm hielp was ik gelijk geïnteresseerd in het Stoïcisme en wilde ik er meer over leren. Ik kwam uit bij dit boek van Massimo Pigliucci.

Twee grootste lessen uit het boek

1. Besef je dat iedereen een sterveling is en realiseer je dat de dood ooit komt.

Als iemand waar je van houdt komt te overlijden dan is dat heel pijnlijk. De stoïcijnen kijken op een hele realistische manier naar de dood. Zo zegt Epictetus:

“Eens moet ik sterven: moet het nu meteen, dan sterf ik nu. Als het straks pas moet, dan eet ik eerst iets, omdat het nu etenstijd is, en dan sterf ik daarna wel.”

De stoïcijnen weten dat de dood iets onvermijdelijks is en proberen daarom iedereen als een sterveling te zien. Want dat is iedereen toch ook?

De dood. We praten er te weinig over. We staan er te weinig bij stil. We realiseren het ons te weinig dat de dood ooit komt. En juist daarom is het zo pijnlijk. We hebben het weggedrukt en dan komt het als een enorme klap.

“En tot die realiteit behoort het gegeven dat niemand onsterfelijk is, dat niemand ons ‘toebehoort’ in de zin dat we recht hebben op hem of haar. Dit inzien is niet alleen een manier om geestelijk gezond te blijven als er iemand sterft van wie je houdt, of een vriend naar een ander land verhuist.”

2. Laat los wat je niet kunt controleren. Laat niet los wat je wel kunt controleren en binnen jouw verantwoordelijkheid ligt.

Dit is iets heel krachtigs uit het Stoïcisme. Ze maken steeds een onderscheid tussen dat we ze wel en niet kunnen controleren in het leven. Ik maakte hier een video over die dit het beste uitlegt: ‘Loslaten is de juiste wolken voorbij laten waaien’.

Mijn top vijf markeringen

1. Hoe kun je daar nu het beste voor oefenen? Om te beginnen met de hoogste en belangrijkste oefening, die je als het ware direct bij de ingang al tegenkomt: wanneer je ergens aan gehecht raakt, probeer het dan niet te beschouwen als iets onvervreemdbaars, maar plaats het in dezelfde categorie als een karaf of een kristallen glas: houd dat goed in gedachten, dan raak je niet van slag als het kapotgaat. Zo ook in het leven: als je je kind kust, of je broer, of je vriend […] moet jij je ook voortdurend inprenten dat je van een sterveling houdt, dat je liefde niet gericht is op iets wat jou toebehoort; het is niet voor altijd onvervreemdbaar, maar net als vijgen of druiven krijg je het alleen in een bepaalde periode van het jaar: als je er ’s winters naar verlangt, ben je niet goed wijs. Wanneer je naar je zoon of je vriend verlangt op het moment dat die je niet meer gegeven is, besef dan dat je in de winter naar vijgen verlangt.

2. Wat Larry voorstelt, is dat we het tot een gewoonte maken ons af te vragen wat belangrijk voor ons is en hoe we dat het best kunnen bereiken, en ook dat we ons levensplan voortdurend aanpassen aan onze veranderende mogelijkheden en omstandigheden. Ons dynamische plan behoort samenhangend, ambitieus, realiseerbaar en herzienbaar te zijn, en – idealiter – de voorwaarden te scheppen voor een groeiende algehele tevredenheid met het leven.

3. Als je de regie weer hebt veroverd, stelt Larry, sta je voor dezelfde opgave als ieder ander: je moet er goed in worden om de regie te behouden. Daartoe, zegt hij, is het nodig de volgende elementen op een rijtje te krijgen: waarden, voorkeuren, doelen, afwegingen, besluiten en handelingen. Als deze onsamenhangend, onvolledig of zwak zijn, dan ben je verlamd, al is je lichamelijke conditie nog zo goed. Met andere woorden: we moeten leren hoe we de regie onder veranderende omstandigheden kunnen vasthouden.

4. Binnen onze macht liggen onze beslissingen en ons gedrag; buiten onze macht liggen de omstandigheden waarin we ons bevinden en de gedachten en handelingen van andere mensen.

5. ‘Als iemand je vertelt dat die-en-die kwaad over je spreekt, ga je daar dan niet tegen verdedigen, maar zeg liever: “Ja, al mijn andere fouten kent hij niet, want anders had hij het niet alleen hierover gehad.” Dit is een prachtig voorbeeld van waarachtige wijsheid gekoppeld aan Epictetus’ karakteristieke soort humor: in plaats van aanstoot te nemen aan iemands beledigingen (bedenk dat jij geen macht hebt over wat zij zeggen), plaats je nog wat extra kanttekeningen bij jezelf. Je zult je daar zelf beter bij voelen, en je lasteraar wordt erdoor in verlegenheid gebracht, of op zijn minst ontwapend.

Mijn rating: * * * *

Ik wil dit boek ook lezen!

Read next

Dit zijn de beste boeken die ik tot nu toe heb gelezen
Mijn 3 favoriete meditatie oefeningen
Omgaan met verlies

Deze pagina bevat één of meerdere affiliate links, meer info hierover lees je hier.
 



DISCOVER YOUR GROWTH

Bewust denken en groeien om te komen tot een verandering,
voor jezelf en voor de wereld. Join 5.188 andere GROWTHINKERS
en ontvang tools om meteen te beginnen!